Author: Engin Özcan

  • Gladiator 2: Power, Corruption, and Virtue (Movie Review)

    Gladiator 2: Power, Corruption, and Virtue (Movie Review)

    First Francis Ford Coppola, now Ridley Scott. This year’s second film set in the Roman era is Gladiator 2, and this is certainly no coincidence. Could it be, as has often been said, that the United States is the 21st-century version of the Roman Empire? Just today, Elon Musk, the prospective Minister of Efficiency of the new U.S. government, reiterated this cliché on his own social media platform. Could these films be telling us the same story in different ways? Let’s take a closer look—starting with the background.

    With every sequel or reboot, the question is always the same: will it be as good as the original?

    2024 is the year of reboots and sequels: Mad Max, Dune, Joker, Beetlejuice, Mean Girls, The Lion King, Planet of the Apes, Godzilla, King Kong, Deadpool, Transformers, Venom… and now, the much-anticipated Gladiator has joined the list. With every sequel or reboot, the question is always the same: will it be as good as the original? It could be argued that some of this year’s sequels, like Dune 2, Mad Max: Furiosa, or Deadpool & Wolverine, have approached or even surpassed the success of their originals or predecessors. I’m confident we’ll see Dune 2 feature prominently during awards season, claiming accolades wherever it has the chance. Similarly, Mad Max: Furiosa might also find moments to shine. For Gladiator 2, a film perhaps even more iconic than Mad Max in cultural status, the question was no different: could Ridley Scott, after all these years, craft a sequel worthy of the legendary 2000 film, with its unforgettable lines, iconic scenes, and intergenerational legacy?

    Excitement only grew as Connie Nielsen returned to the cast alongside Denzel Washington and rising stars Paul Mescal and Pedro Pascal. Yet in recent weeks, the reviews and commentary suggested that the film fell short of expectations. We watched and saw for ourselves. Either I was too captivated by the film’s charm, or the recent critics had a different perspective.

    Gladiator 2 (2024) | Dir. Ridley Scott

    The story takes place 15 years after the deaths of emperors Marcus Aurelius (Richard Harris), his successor Commodus (Joaquin Phoenix), and our immortalized hero Maximus (Russell Crowe) from the first film. This time, the focus shifts to Lucius (Paul Mescal), Maximus’s Roman heir. Caught in the grip of a deeply corrupt Roman Empire, Lucius finds his fate mirroring that of his father, as he is inevitably drawn into the gladiatorial arena. The film excels in many aspects, particularly the war scenes at the beginning and the Colosseum battles, which now even include naval combat. Its production design and set decoration are likely to draw significant attention. Now, back to the plot…

    The heir to Rome, Lucius, utterly despises the Empire and its rulers, whose depravity has veered far from the path once envisioned by his grandfather. Naturally, his presence attracts the attention of certain scheming individuals who thrive on manipulation. This is where Macrinus (Denzel Washington) enters the scene—a complex character with shades of an anti-hero, a sort of gladiator trader. While he elevates Lucius’s stature within Rome and the imperial court, he simultaneously plots the downfall of emperors and rivals alike. Washington’s portrayal of Macrinus is compelling, and his career and acting prowess need no introduction. However, it’s no coincidence that he was offered this role, as it closely resembles a character he played just three years ago. In Joel Coen’s 2021 adaptation of Shakespeare’s The Tragedy of Macbeth, Washington portrayed the ambitious and cunning Macbeth. It seems almost certain that Scott cast Washington after watching that performance. In Gladiator 2, as Macrinus, Washington delivers a similar performance as a schemer chasing power with ‘Macbeth-like’ precision.

    Gladiator 2 (2024) | Dir. Ridley Scott

    “Justice is the will of the stronger.”

    Macrinus embodies a concrete philosophical school of thought, which he unabashedly voices in the film. His worldview draws from Thrasymachus, the sophist prominently featured in Plato’s Republic, who argued, “Justice is nothing else other than the will of the stronger.” Without explicitly naming Thrasymachus, Macrinus directly articulates this perspective as his manifesto multiple times. Historically, Macrinus could indeed have been aware of Thrasymachus and Plato, considering that Marcus Aurelius himself taken inspiration from Plato. However, the film does not establish this connection. Still, a clear ideological conflict emerges. On one side are the virtuous governance ideals represented by Plato and Marcus Aurelius, rejected outright by Macrinus, and on the other side is Macrinus himself, embodying Thrasymachus’s disdain for virtue and faith in raw power. Observing this ideological framework, it becomes clear that Macrinus is Scott’s intended antagonist.

    However, Scott chooses to reveal Macrinus’s schemes and ambitions only toward the film’s final act. Until then, the audience is preoccupied with the decadence and capriciousness of emperors painted as the villains—albeit not very convincingly. This perceived lack of a strong antagonist until the last act might have been a deliberate choice. The film meticulously pays homage to the original without altering or disrespecting any details, and this ambiguity around the antagonists may have been intentional. Furthermore, Gladiator 2 shares a thematic connection with Francis Ford Coppola’s Megalopolis, developed over decades by Coppola.

    Gladiator 2 (2024), Behind the Scenes | Dir. Ridley Scott

    On one side are Thrasymachus, Macrinus, Commodus, and the lunatic emperors; on the other, Marcus Aurelius, Maximus, Lucius, and their allies.

    Megalopolis depicts a future America modeled after the Roman Empire, drawing parallels between Rome’s power struggles, intrigues, and political campaigns, and the current U.S. political system as a form of critique. Set in New York City, the 85-year-old Coppola’s long-gestated film scrutinizes corrupt politics, flawed governance, a decaying society, and a life trajectory gone astray. Ridley Scott, a contemporary of Coppola, tackles the same themes in the same year, albeit from a different perspective but within a similar framework and motifs: a corrupt empire, scheming intrigues, an impoverished people, and a group of idealists resisting them. Thus, the ambiguity surrounding the antagonist seems to support the idea that Scott’s choice was deliberate. He signals that the core problem is not merely the leaders, as is often thought, but a philosophical structure represented by Thrasymachus and his ilk that persists to this day. On one side are Thrasymachus, Macrinus, Commodus, and the lunatic emperors; on the other, Marcus Aurelius, Maximus, Lucius, and their allies. Responsibility in the first film passed from Emperor Marcus Aurelius to his loyal commander Maximus; in this sequel, it shifts from Maximus to his son Lucius. Therefore, like Megalopolis with its more direct approach, Gladiator 2 goes beyond being just an action film, exploring the issues of modern society, politics, governance, and the concept of justice through the power struggles of the Roman Empire.

    Megalopolis (2024) | Dir. Francis Ford Coppola

    Gladiator 2 maintains continuity with its predecessor while deepening its arguments in this philosophical context. The film not only retells a story from the past but also, like Coppola’s Megalopolis, opens a debate about the meaning of concepts like power, justice, and virtue in the modern world. A massive-budget production that immerses its audience in the chaotic grandeur of gladiatorial combat, it raises the bar in technical and production aspects, delivering a stellar sequel. It honors and advances the legacy of its iconic predecessor and its central hero, Maximus Decimus Meridius, without tarnishing their memory. If only Hans Zimmer had taken charge of the music again! After all, the original film’s soundtrack still echoes in our ears. But let’s accept it as it is.

    Rating: 4 out of 5.

    Rating: 4/5


    External Links:

  • Gladyatör 2: Güç, Yozlaşma ve Erdem (Film Eleştirisi)

    Gladyatör 2: Güç, Yozlaşma ve Erdem (Film Eleştirisi)

    Önce Francis Ford Coppola, şimdi Ridley Scott. Bu yılın ikinci Roma Dönemi’ne ait filmi Gladyatör 2 ve bu kesinlikle bir tesadüf değil. Hep dendiği gibi ABD, Roma İmparatorluğu’nun 21. yüzyıl versiyonu olabilir mi? Yeni ABD hükümetinin müstakbel Verimlilik Bakanlığı’nın müstakbel bakanı Elon Musk daha bugün kendi sosyal medya platformundan tekrarladı bu klişeyi. Acaba bu filmler bize bu konuda aynı şeyi farklı şekillerde mi anlatıyor? Yakından bir bakalım. Ama önce arka planıyla başlayalım.

    Her devam filminde veya yeniden çevrimde olduğu gibi soru yine aynı: Orijinali kadar iyi olabilecek mi?

    Yeniden çevrim ve devam filmlerinin yılı 2024. Mad Max, Dune, Joker, Beetlejuice, Mean Girls, Aslan Kral, Maymunlar Cehennemi, Godzilla, King Kong, Deadpool, Transformers, Venom… Ve nihayetinde sıra dört gözle beklenen Gladyatör‘e geldi. Her devam filminde veya yeniden çevrimde olduğu gibi soru yine aynı: Orijinali kadar iyi olabilecek mi? Dune 2, Mad Max: Furiosa veya Deadpool & Wolverine gibi bu yılki bazı devam filmlerinin orijinalleri veya öncüllerinin başarısına yakınsadığı, hatta belki geçtiği bile iddia edilebilir. Dune 2‘yi ödül sezonunda çeşitli yerlerde göreceğimize ve fırsat bulduğu yerlerde ödüllerle buluşacağına eminim. Keza Mad Max: Furiosa da zaman zaman kendini gösterecek yerler bulabilir. Aynı klasmandan ve belki Mad Max franchise’ından bile daha büyük bir üne kavuşan Gladyatör 2 için de cevabı merak edilen soru aynıydı. Nesiller arasında efsaneleşmiş, replikleri ağızlardan ağıza dolaşan, sahneleri hafızalara kazınan 2000 yapımı filmin ardından Ridley Scott bunca yıl sonra ilk filme yaraşır bir devam filmine imza atabilecek miydi?

    Connie Nielsen’ın devam ettiği kadrosuna Denzel Washington ile son zamanların yükselen yıldızları Paul Mescal ve Pedro Pascal’ın da dahil olmasıyla heyecan da arttı tabii. Fakat son haftalarda gelen yorumlar ve eleştiriler filmin beklentilerin altında kaldığını söylüyordu. İzledik ve gördük. Ya kendim filmin büyüsüne kendimi fazla kaptırdım ya da son haftalardaki yorumlar benimle farklı düşünüyordu.

    Gladyatör 2 (2024) | Yön. Ridley Scott

    İmparatorlar Marcus Aurelius (Richard Harris) ve halefi Commodus (Joaquin Phoenix) ile ilk filmimizin ölümsüzleşmiş kahramanı Maximus‘un (Russel Crowe) ölümlerinden 15 yıl sonra geçen filmde Maximus‘un Roma varisi oğlu Lucius‘un (Paul Mescal) hikayesine odaklanıyoruz. Büyük bir yozlaşmanın pençesindeki Roma İmparatorluğu’nun saldırganlığının bir sonucu olarak kader, babası gibi kendisini de gladyatör arenasına sürüklüyor Lucius‘u. Filmin en iyi olduğu yerlerden biri başlardaki savaş sahnelerinin yanı sıra bu sefer gemi savaşlarını bile es geçmeyen Kolezyum’daki mücadele sahneleri. Prodüksiyon tasarımı, set dekorasyonu gibi alanlarda filmin kendinden söz ettireceğini düşünmek pek yanlış olmaz. Dönelim konuya…

    Yozlaşmanın çöküşün eşine getirdiği her mevcudiyetin karşılaşacağı kaçınılmaz bir sonuç olan entrika ve komploların süratle demlendiği ve çılgın imparatorların elinde yönetim zafiyeti yaşayan, dedesinin bir zaman tasavvur ettiği yoldan tamamen dönen Roma’dan büsbütün nefret eden veliaht ana karakterimiz Lucius‘un varlığı, elbette bu durumu fark eden entrika meraklısı hırslı bazı kişilerin dikkatini çekecekti. Komplike karakteriyle bir antikahraman izlenimi de bırakan bir tür gladyatör taciri Macrinus (Denzel Washington) tam olarak burada devreye giriyor. Bir yandan Lucius‘u Roma ve imparatorlar nezdinde büyüterek nüfuzunu arttırırken bir yandan imparatorlar ile rakiplerinin defterini dürme hesaplarını yapıyor. Oldukça canlı bir Macrinus performansı sunan Denzel Washington’ın kariyerini ve oyunculuğunu tartışamayız. Ancak, yalnızca 3 yıl önce çok benzer bir karakteri oynayan aktöre bu rolün rastlantısal olarak teklif edilmediğine de eminim. Joel Coen’in 2021 yapımı Shakespeare uyarlaması Tragedy of Macbeth‘inde meşhur içten pazarlıklı ve hırs küpü karakteri Macbeth‘i canlandırmıştı ünlü aktör. Ridley Scott’ın o filmi izledikten sonra Denzel Washington’da karar kıldığına neredeyse eminim. Bu filmde de sinsi planıyla Macbethvari bir şekilde gücü ele geçirme entrikası peşinde koşan Macrinus rolünde benzer bir performans sergiliyor.

    Gladyatör 2 (2024) | Yön. Ridley Scott

    “Adalet güçtür ve güçlünün iradesidir.”

    Macrinus esasında felsefede somut bir ekolün temsilcisi. Bunu açık açık dile getirmekten de geri durmuyor. Platon’un Devlet‘inde en çok öne çıkardığı karakterlerden biri olan sofist Thrasymakos’un başını çektiği ekol: “Adalet güçtür ve güçlünün iradesidir, geriye kalan şeyler boştur.” İsmini anmadan da olsa Macrinus, Thrasymakhos’un bu görüşünü kendi dünya görüşünün manifestosu olarak birkaç defa filmde doğrudan zikrediyor. Gerçeklikle bağdaştırmamız gerekse, Macrinus elbette tarihsel olarak, Kendime Düşünceler eserini okuduğunu ifade ettiği İmparator Marcus Aurelius’un ilham aldığı Plato ve Thrasymakhos’tan haberdar olabilirdi ama filmde böyle bir bağ yok tabii. Fakat düşünsel olarak ortada net bir çatışma var. Bir tarafta Macrinus‘un açık bir şekilde muhalefet edip reddettiği Plato ve Marcus Aurelius’un temsil ettiği erdemli yönetim ve yönetici ile diğer tarafta erdemi yok sayan ve güce itimat eden Macrinus‘un kendisiyle Thyrasymakhos. Filmin ana çatışmasının bu eksende konumlandırdığını gözlemlediğimizde esasında Ridley Scott’ın kötü karakterinin Macrinus olduğuna da kolayca ulaşabiliyoruz.

    Fakat, Ridley Scott seyircisine Macrinus‘un komplosunu ve güçlü emellerini filmin ancak son perdesine doğru açık etmeyi tercih ediyor. O zamana kadar seyirci çok ikna edici bir şekilde olmasa da kötü karakterler olarak resmedilen imparatorların ekstravaganlıkları ve keyfilikleriyle meşgul ediliyor. Bu durum son perdeye kadar bir kötü karakter zafiyeti yaşandığı izlenimi uyandırsa da Ridley Scott bunu bilinçli olarak da yapmış olabilir. Her parçası ilmek ilmek işlenen, orijinal filme hiçbir saygısızlık etmeden ve hiçbir detayı manipüle edilmeden bir saygı duruşuna duran ikinci filmde bu kötü karakterler arasındaki belirsizlik ve geçişin de bilinçli yapıldığını düşünmek yanlış olmayabilir. Keza, Gladyatör 2‘nin Francis Ford Coppola’nın kariyeri boyunca üzerinde çalıştığı Megalopolis‘iyle ilişkisi de tam burada yatıyor.

    Gladyatör 2 (2024), Sahne Arkası | Yön. Ridley Scott

    Bir tarafta Thrasymakhos, Macrinus, Commodus, çılgın imparatorlar; öteki tarafta Marcus Aurelius, Maximus, Lucius ve diğerleri.

    Megalopolis, gelecekteki bir ABD’nin Roma İmparatorluğu şeklinde tasvirini işlerken Roma’daki güç mücadelelerini, entrikaları, seçim kampanyalarını ABD’nin mevcut politik sistemiyle eşleştirerek dolaylı bir sistem eleştirisinde bulunuyordu. Mekan olarak kendisine New York Şehri’ni seçen 85 yaşındaki Coppola uzun yıllar emek verdiği filminde yozlaşmış siyaseti, çarpık yönetişimi, çürüyen bir toplumu ve kendince rayından çıkmış bir hayat akışını doğrudan topa tutuyordu. Akranı Ridley Scott da ne tesadüftür ki aynı yıl, aynı temaları, biraz daha farklı bir açıdan olsa da yine aynı bağlam ve motiflerle ele alıyor. Yozlaşmış bir imparatorluk, sinsi entrikalar, sefalet içindeki bir halk ve buna karşı koyan bir grup idealist. Dolayısıyla filmin kötü karakteri konusundaki belirsizliğin de Scott’ın bilinçli bir tercihi olduğunu düşünmemiz için geçerli bir sebebimiz oluyor. Scott, asıl sorunun pek çok defa sanıldığı gibi yöneticiler değil, Thrasymakhos‘tan beri günümüze gelen bir düşünsel yapı ve onun temsilcileri olduğunu işaret ediyor. Bir tarafta Thrasymakhos, Macrinus, Commodus, çılgın imparatorlar; öteki tarafta Marcus Aurelius, Maximus, Lucius ve diğerleri. İlk filmde sorumluluk İmparator Marcus Aurelius‘tan sadık kumandanı Maximus‘a geçmişti, bu filmdeyse Maximus‘tan oğlu Lucius‘a devrediliyor. Dolayısıyla, daha doğrudan bir anlatıma sahip Megalopolis gibi Gladyatör 2 de yalnızca bir aksiyon filmi olmasının ötesine geçerek, Roma İmparatorluğu’nun güç mücadelesi üzerinden modern toplumun, siyasetin ve yönetişimin sorunlarını ve adalet anlayışını da sorgulayan bir yapım.

    Bu düşünsel bağlamda ilk filmiyle bütünlük ve devamlılık gösteren Gladyatör 2, felsefi anlamda argümanlarını daha net ve belirgin bir noktaya çekerek ilk filmin üzerine ekliyor. Film, sadece geçmişin hikayesini yeniden anlatmıyor; modern dünyada güç, adalet ve erdem gibi kavramların anlamını Coppola’nın Megalopolis‘inde olduğu gibi tartışmaya açıyor. Gladyatör mücadelelerinin kaotik ihtişamını seyircisininin iliklerine kadar hissettiren dev bütçeli film, teknik ve prodüksiyon açısından da repertuarını genişleterek kademe kat etmiş örnek bir devam filmi. Efsaneleşmiş orijinal filminin ve başkahramanı Maximus Decimus Meridius‘un hatırasını dikkatle ve saygıyla anarak, ona bir zarar vermeden ileri taşımayı başarıyor. Keşke müziklere de yeniden Hans Zimmer el atsaymış! Ne de olsa ilk filmin müzikleri hala kulaklarımızda çınlıyor. Ama o kadar olur diyelim.

    Rating: 4 out of 5.

    Not: 4/5


    Dış Bağlantılar:

  • Oscar Ödülleri nereden izlenir?

    Oscar Ödülleri nereden izlenir?

    En İyi Film, En İyi Uluslararası Film, En İyi Animasyon Adayları

    Büyük gün geldi, çattı ve saatler sonra Dolby Tiyatro Sahnesi’nde düzenlenecek törenle geçtiğimiz yılın en görkemli ve güzel filmlerini kutlayacağız ve bu filmlerden bazıları da 23 farklı kategoride ödülleriyle buluşacak. Ne kadar her yıl çok istediğimiz bazı filmler adaylıkla veya ödüllerle buluşamasa da dört saate yakın süren tören sinemaseverler için geçtiğimiz sinema yılını anmak ve kutlamak için güzel bir vesile sunuyor.

    Bu yılın şahane güzel haberiyse nihayet bir dijital platformun Oscar Tören yayınını üstlenmesi. Türkiye Saati’yle 01.30’da başlayacak kırmızı halı töreniyle ile 02.00’de başlayacak ödül seremonisin tamamını Disney+ platformunda canlı bir şekilde, hem de orijinal sesiyle simültane çeviri zorunluluğu olmadan izleyebileceğiz. İlk defa zarf skandalının yaşandığı 2017 yılında sunuculuk yapan Jimmy Kimmel bu yıl dördüncü defa seremoni sunuculuğu yapacak.

    Oppenheimer’ın kasıp kavurmasını ve aday olduğu neredeyse tüm kategorilerde ödülle buluşarak nispeten sıkıcı bir gece geçirtme ihtimali yüksek de olsa, gecenin her zaman sürprizlere açık olduğunu hatırlamak lazım. Akademi’nin zaman zaman ters köşeye düşürmekten zevk aldığını söylesek yanlış olmaz herhalde. Nitekim seyircilerin de sürprizlerden hoşlandığını söyleyebiliriz.

    Son gün törenden önce bir veya birkaç tane aday filmi aradan çıkartıp töreni biraz daha hazır beklemek istiyor ve hangi film nerede yayınlanıyor merak ediyorsanız, sizler için aşağıda En İyi Film, En İyi Uluslararası Film ve En İyi Animasyon kategorilerindeki adayların ülkemizdeki yayın platformlarını veya vizyonda olup olmadıklarını derledim. Vizyondaki filmlerin her şehir ve her salonda gösterimde olmadığını, bazılarının kısıtlı bir gösterime sahip olduğunu hatırlatmak isterim. Buyrun listeye:

    En İyi Film Adayları

    American Fiction

    Diğer adaylıklar: Erkek Oyuncu, Yardımcı Erkek Oyuncu, Uyarlama Senaryo, Özgün Müzik (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Amazon Prime Video

    Anatomy of a Fall

    Diğer adaylıklar: Yönetmen, Kadın Oyuncu, Özgün Senaryo, Kurgu (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Vizyonda.

    Barbie

    Diğer adaylıklar: Yardımcı Erkek Oyuncu, Yardımcı Kadın Oyuncu, Uyarlama Senaryo, Özgün Müzik, Özgün Şarkı, Prodüksiyon Tasarımı, Kostüm Tasarımı (Toplam 8)

    Nereden izlenir: Apple TV, Google TV

    Killers of the Flower Moon

    Diğer adaylıklar: Yönetmen, Kadın Oyuncu, Yardımcı Erkek Oyuncu, Özgün Müzik, Özgün Şarkı, Kurgu, Görüntü Yönetimi, Prodüksiyon Tasarımı, Kostüm Tasarımı (Toplam 10)

    Nereden izlenir: Mevcut gösterimi yok.

    Maestro

    Diğer adaylıklar: Erkek Oyuncu, Yardımcı Kadın Oyuncu, Makyaj ve Saç Tasarımı, Ses (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Netflix

    Oppenheimer

    Diğer adaylıklar: Yönetmen, Erkek Oyuncu, Yardımcı Erkek Oyuncu, Yardımcı Kadın Oyuncu, Uyarlama Senaryo, Özgün Müzik, Kurgu, Görüntü Yönetimi, Prodüksiyon Tasarımı, Kostüm Tasarımı, Makyaj ve Saç Tasarımı, Ses (Toplam 13)

    Nereden izlenir: Apple TV, Google TV

    Past Lives

    Diğer adaylıklar: Özgün Senaryo (Toplam 2)

    Nereden izlenir: Mevcut resmi gösterimi yok.

    Poor Things

    Diğer adaylıklar: Yönetmen, Kadın Oyuncu, Yardımcı Erkek Oyuncu, Uyarlama Senaryo, Özgün Müzik, Kurgu, Görüntü Yönetimi, Prodüksiyon Tasarımı Kostüm Tasarımı, Makyaj ve Saç Tasarımı (Toplam 11)

    Nereden izlenir: Vizyonda

    The Holdovers

    Diğer adaylıklar: Erkek Oyuncu, Yardımcı Kadın Oyuncu, Özgün Senaryo, Kurgu (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Vizyonda

    The Zone of Interest

    Diğer adaylıklar: Yönetmen, Uluslararası Film, Uyarlama Senaryo, Ses (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Vizyonda

    En İyi Uluslararası Film Adayları

    Io Capitano (İtalya)

    Nereden izlenir: Mevcut resmi gösterimi yok.

    Perfect Days (Japonya)

    Nereden izlenir: Mevcut resmi gösterimi yok.

    Society of the Snow (İspanya)

    Diğer adaylıklar: Makyaj ve Saç Tasarımı (Toplam 2)

    Nereden izlenir: Netflix

    The Teachers’ Lounge (Almanya)

    Nereden izlenir: Vizyonda

    The Zone of Interest (Birleşik Krallık)

    Diğer adaylıklar: Film, Yönetmen, Uyarlama Senaryo, Ses (Toplam 5)

    Nereden izlenir: Vizyonda

    En İyi Animasyon Adayları

    The Boy and the Heron

    Nereden izlenir: Vizyonda.

    Elemental

    Nereden izlenir: Disney+, Apple TV, Google TV

    Nimona

    Nereden izlenir: Netflix

    Robot Dreams

    Nereden izlenir: Mevcut resmi gösterimi yok.

    Spider-Man: Across the Spider-Verse

    Nereden izlenir: Apple TV, Google TV

  • 2023’ün En İyi 3 Filmi

    2023’ün En İyi 3 Filmi

    Ne yıldı ama! Acısıyla tatlısıyla kelimenin tam anlamıyla yıl gibi bir yıldı 2023. Tüm dünya dolu dolu, Uzun yıllar unutulmayacak olaylara sahne olan bir yıl geçirdik. 2020’yi nasıl anıyorsak, 2023 de biraz onun tersi gibiydi. Pandeminin etkilerinden tamamen kurtulduğumuzu hissettiğimiz, eski normali ararken yeni normalle başbaşa kaldığımız, evden çalışmaya ne tam alışabildiğimiz ne de tamamen ofise geri dönmek istediğimiz, pandemi öncesi eğlence ve kültür sanat aktivitelerinin tekrar daha rahat bir şekilde organize edilebildiği, sinemanın da pandemi öncesi zamanlarına geri dönme konusunda umut ışığı gösterdiği bir yıl oldu. Her günü ve hatta belki de her dakikasına sayısız konu ve olay sıkıştırılmış, tek cümleye sığdırması elbette imkansız bir 365 gün. Aniden ortaya çıkan ve hayatın her alanına hızlıca nüfuz eden Chat GPT’nin başını çektiği yapay zeka furyası , Hollywood grevi, Barbenheimer, Marvel Sinematik Evreni’nin sonunun gelmesi ve nicesi… Dolu dolu bir yıldı, nitekim benim için de öyle oldu. Bünyesinde 5 tatlı yıl geçirdiğim Bilkent Üniversitesi’nden mezun oldum, Radyo Bilkent’ten de mezun oldum ve yeni bir iş hayatına atıldım. Her şeyin, her hikayenin ve serüvenin bir sonu olduğunu hatırladığım bir yıl oldu, nasıl 2023’ü tüketip bitirip sonuna geldiysek.

    Adettendir diyerek sinemanın pandemi öncesi doluluk seviyelerine dönme trendi gösteren bu yılın kendi adıma en beğendiğim 3 filmini sizlerle belki bir Pazar okuması veya belki yılın son haftası okuması olarak paylaşmak istedim. 2023, hayatımda en çok film izlediğim yıllardan biri oldu, 41’i 2023 yapımı olmak üzere 114 film izlemişim. Teşekkürler Letterboxd! Biliyorum, May December, The Zone of Interest, Poor Things, All of Us Strangers gibi sinema çevrelerince, eleştirmenler ve izleyiciler tarafından pek beğenilen ancak benim henüz izleyemediğim filmler de var. Ne yazık ki onları değerlendirme şansım olmadı. Bu yüzden izlemediğim filmleri otomatik olarak bu listeye dahil edemediğimi belirteyim. Ancak, yine de derinden etkileyici 5 filmi sizlerle paylaşmak isterim. Açıkçası, sinema için de dolu dolu bir yıl olmuş gibi görünüyor, Oscar tahminleri yapmak da zor olabilir. Lafı fazla uzatmadan listeye dönelim.

    2023’ün En İyi 3 Filmi

    3- Anatomy of a Fall (Bir Düşüşün Anatomisi)

    Yönetmenliğini Fransız yönetmen Justine Triet’nin yaptığı Anatomy of a Fall, bir kadının eşinin ölümüyle ilgili şüpheli durumuna düşmesini konu alıyor. Başta mutlu, huzurlu ve belki de ideal bir aile tablosu çizen çift ve oğullarının hayatının aslında pek de göründüğü gibi harikulade olmadığını geçen her dakikayla yavaş yavaş gözler önüne seren, sabırlı ve dikkatli yazılmış bir film Anatomy of a Fall. Bu yılın Cannes Altın Palmiye’sini evine götüren film, izleyicisini hayatın ne kadar değişken ve subjektif algılara belki körü körüne bağımlı olduğunu düşünmeye itiyor. 

    Anatomy of a Fall (2023) | Yön. Justine Triet

    Anatomy of a Fall, aynı zaman diliminde yaşasa bile bireylerin kendi ayrı dünyalarına, kendi ayrı gerçekliklerinde yaşayabilmelerini tartışıyor. Aynı zamanda, aynı mekanda ve aynı ilişkide bulunan bir çiftin nasıl da aslında ayrı gerçeklik algılarına sahip olabilecekleri ve ayrı dünyalarda yaşayabileceklerini sabırlı bir şekilde seyircisine sunuyor. Aynı zamanda ve aynı mekanda birden fazla gerçeklik var olabilir mi? Birbirini iyi tanıyan iki kişi bile ayrı dünyalarda olabilirler mi? Justine Triet’nin Arthur Harari ile birlikte yazdığı film bu soruya sabırlı bir evet cevabı veriyor. Farklı bakış açılarını tek tek izleyicisine tanıtan ve günümüzde artık maalesef sıradanlaşan uzun süresiyle 2,5 saatlik film, durağan olmasına rağmen hayli sürükleyici. Bir karı ve bir kocanın ilişkisinin anatomisine girişen film, sorularının cevaplarını saklayarak, gizemini koruyarak seyircisini 2,5 saatlik bir düşünme, sorgulama ve yeniden değerlendirme egzersizine davet ediyor. 

    Oyunculuk tarafındayasa bu yıl adından söz ettiren bir başka film The Zone of Interest ile de ilgi odağı olan Sanda Hüller de dört dörtlük bir performans ortaya koymuş.

    Katıldığı bir çok ödül ve festivalden adaylıklar ve ödüllerle dönen Anatomy of a Fall, bana 2006 yapımı John Patrick Shanley’nin kendi yazdığı tiyatro oyunundan uyarladığı Doubt filmini fazlasıyla anımsattı. Yine cevabını net bir şekilde vermeyen, gizemin ilmek ilmek örüldüğü sürükleyici bir öyküye sahipti Doubt filmi de. Anatomy of a Fall’u beğenirseniz Meryl Streep, Philip Seymour Hoffman, Amy Adams ve Viola Davis’li Doubt’a da bir bakmanızı kesinlikle tavsiye ederim.

    Anatomy of a Fall – IMDb sayfası

    Anatomy of a Fall – Letterboxd sayfası

    Rating: 4 out of 5.

    4/5

    2- Killers of the Flower Moon (Dolunay Katilleri)

    Ne denilebilir ki? Sinemanın yaşayan en büyük efsanelerinden, sinemanın günümüzde bildiğimiz hale gelmesinde rol oynayan, sinemanın en büyük isimlerinden, sayısız övgüye layık, son zamanların TikTok fenomeni ve Letterboxd üyesi Martin Scorsese’nin son filmi Killers of the Flower Moon, Barbenheimer fenomenini bir kenara koyarsak bu yılın belki de en fazla beklenen filmlerinden biriydi. Yol arkadaşı Robert De Niro’yla The Irishman sonrası (iyi ki) tekrar birlikte çalıştıkları ve bu iş birliğinin tekrar tadını çıkarmamızı sağlayan bir film. Pek tabii son on yıldır proje seçerken pek tutumlu davranan Leonardo DiCaprio’yla muhteşem bir performans sergileyen, ödüllerden ödüllere koşan Lily Gladstone’u da bulunduran kadrosuyla enfes bir film. Tek kelimeyle, müteşekkirim.

    Killers of the Flower Moon (2023) | Yön. Martin Scorsese

    Scorsese’nin Eric Roth ile birlikte ABD’li gazeteci yazar David Grann’in 2017 basım aynı isimli kitabından uyarlayarak yazdığı film, FBI’ın soruşturduğu, 1920’lerde Oklahoma’nın petrol zengini olduğu ortaya çıkan arazilerinde yaşayan yerli halkı Osage Ulusu’nun faili meçhul, gizemli cinayetlerle öldürülmesini konu alıyor. Neredeyse üç buçuk saatlik süresine rağmen sürükleyiciliği koruyan kurgusuyla sıkıcılaştığı tek bir anı yok gerçek bir hikayeye dayanan tarihsel suç/dram filminin. Yanlış hatırlamıyorsam Scorsese, röportajlarından birinde Killers of the Floower Moon‘u bugüne kadar öğrendiği her şeyi katarak, her şeyi kullanarak çektiğini söylemişti. Gerçekten de ustalık eseri olarak hatırlanabilecek bir yapım Killers of the Flower Moon. Her detayı incelikle işlenen, geçtiği tarihsel periyodu bütün bir şekilde yansıtan seti ve atmosferi tamamlayan müzikleriyle de birlikte bu yılın tüm ödüllerine doğal bir aday.

    Oyunculuklara da ayrı bir parantez açmak gerekiyor tabii. Robert De Niro, bildiğimiz gibi. Ne kadar yüksek düzeyde olsa da asla hayal kırıklığına uğratmıyor, en tepedeki yerini koruyor. Bir diğer yanda Lily Gladstone, uzun yıllar hatırlanacak bir performansa sahip ki gittiği her yerde de teveccüh görüyor. Leonardo DiCaprio ise The Wolf of Wall Street ve The Revenant sonrası kariyerinin belki de en iyi performasını sergilemiş.

    Killers of the Flower Moon (2023) | Yön. Martin Scorsese

    IMAX formatında çekilmemesine rağmen IMAX salonlarda da gösterilen filmi ben de bir IMAX salonunda izleme fırsatı buldum. İkinci defa sinemada izlemek istememe rağmen fırsat bulup gidemediğim için pişmanım.  Ne kadar ustalık eseri desek de, ne kadar Scorsese hayatım boyunca öğrendiğim her şeyi bu filme koydum dese de, yine de sinemaseverler olarak kendisinin ve dostu Robert De Niro’nun sonraki yapımlarını iple çekiyoruz bile.

    Fazla söze gerek yok, Killers of the Flower Moon 2023’ün en iyi filmlerinden, bir Scorsese yapımı. Hayli uzun süresine rağmen tekrar tekrar izlenebilecek yapımın sonuna Scorsese’nin küçük bir sürpriz iliştirdiğini de ekleyeyim. Halihazırda başarılı bir ödül sezonu geçiren Killers of the Flower Moon, 96. Oscar Ödülleri’nin de pek çok dalda en büyük favorilerinden. Filmi izledikten sonra bir süre müziğinin etkisinden çıkamayabilirsiniz, söylemiş olayım.

    Killers of the Flower Moon – IMDb sayfası

    Killers of the Flower Moon – Letterboxd sayfası

    Rating: 4.5 out of 5.

    4.5/5

    1- The Holdovers

    Sımsıcak bir film. Ben böyle filmlere sıcak çikolata gibi film demeyi seviyorum. İç ısıtıcı, insana hayatı sevdiren, hatta hayatı gerçekten de güzelleştiriyor bu filmler. Bu yılki ve son derece başarılı bir örneği de The Holdovers. Üç kişinin hikayesini anlatıyor listemizin ilk sırasındaki bu yapım. Dışarıdan gizledikleri veya en azından gizlemeye çalıştıkları fakat kişisel hayatlarında boğuştukları mücadelelere sahip, gerçek insanlar.

    The Holdovers (2023) | Yön. Alexander Payne

    David Hemingson’ın yazıp Alexander Payne’in yönettiği The Holdovers, son derece gerçekçi ve sıcak bir karakter analizi sunuyor. Ailevi sorunlara sahip, ebeveynleri boşanmış parlak bir lise öğrencisi Angus Tully’nin annesinin yeni evliliği nedeniyle Noel tatilinde eve dönemeyip tatilini, kendisi gibi okulda kalan tarih hocası ve yemekhane müdürüyle geçirmek zorunda kalmasından alıyor film ismini. İngilizce “holdover” bir önceki dönemden kalanlara verilen bir isim. Fimin üçlüsü de ne kadar istemeseler de ellerinde olmayan sebeplerden ötürü Noel tatillerini ülkenin en önde gelen okullarından birinde birlikte geçirmek durumunda kalıyorlar. Ailesiyle birtakım sorunlar yaşayan, çok bilmiş ve başına buyruk, hatta biraz baş belası ancak bir o kadar parlak bir öğrenci olan, kariyerinin ilk filminde görkemli bir açılış yapan Dominic Sessa tarafından canlandırılan Angus ile yanında öğrencilerin sevilmeyen, sıkıcı ve sıkı tarih hocası, Paul Giamatti’nin oynadığı, Paul Hunham ve son olarak maddi yetersizliği nedeniyle askere gitmek zorunda kalan aynı liseden mezun oğlunu kaybeden bir anne olan, Da’Vine Joy Randolph’un yılın en iyi oyunculuk performanslarından biriyle hayat verdiği Mary Lamb oluşturuyor bu üçlüyü.

    Takvimi Noel zamanını gösteren filmin hikaye nefis yazılmış. Birbirine karşı önce biraz çekingen ve pek samimi davranmayan bu üç kişi koca okulda ve kampüste tek başlarına kalınca birlikte zaman geçiriyorlar tabii ve bu süre zarfında doğal olarak birbirlerini daha iyi tanıyorlar. Acılarına tanık oluyorlar, acılarını paylaşıyorlar. Üç yalnız insan olarak yalnızlıklarını paylaşıyorlar. Özgün, farklı olduğu kadar benzer duygulara ve yönlere sahip hikayeleri olan üç kişiyi izliyoruz.

    The Holdovers (2023) | Yön. Alexander Payne

    Bu yıl benim vurulduğum film The Holdovers oldu. Nitekim listemin ilk sırasını da ona ayırdım. Bu sıcacık, iç ısıtan, hayatı pembeleştiren sıcak çikolata gibi filmi ileriki yıllarda bir Noel klasiği olarak anacağımızdan da eminim. Tekrar tekrar izleyip her seferinde tekrar sevilecek cinsten bir film olmuş. Kaçırmamak lazım, artık böyle filmler pek sık çıkmıyor. Buradan yönetmen Alexander Payne, yazar David Hemingson ile birlikte kariyerinin ilk filminde rol alan Dominic Sessa’ya, inanılmaz bir performans sergileyen Da’Vine Joy Randolph’a ve Paul Giamatti’ye teşekkürlerimi sunayım. Bu yılki tüm ödülleri kazanmayı hak ediyorlar!

    The Holdovers – IMDb sayfası

    The Holdovers – Letterboxd sayfası

    Rating: 5 out of 5.

    5/5

    Şeref listesi

    Bu üç filmin yanında bahsetmezsem ayıp olacak diğer filmleri de bir liste halinde paylaşmak isterim. Bu filmler de, eğer öyle hatırlanacaksa, 2023’ün güzel bir yıl olarak hatırlanmasına katkı sağladılar:

    • “Evil Does Not Exist” yön. Ryūsuke Hamaguchi
    • “Afire” yön. Christian Petzold
    • “Wonderful Story of Henry Sugar” yön. Wes Anderson
    • “Oppenheimer” yön. Christopher Nolan
    • “BlackBerry” yön. Matt Johnson
    • “Guardians of the Galaxy Vol. 3” yön. James Gunn
    • “Kuru Otlar Üstüne” yön. Nuri Bilge Ceylan
    • “Past Lives” yön. Celine Song
    • “Spider-Man: Across the Spider-Verse” yön. Joaquim Dos Santos, Justin K. Thompson, Kemp Powers
    • “The Boy and the Heron” yön. Hayao Miyazaki
    Oppenheimer (2023) | Yön. Christoper Nolan

    Geç olsun güç olmasın filmleri

    Tabii, 2023 filmlerinin yanı sıra bu yıl pek çok daha eski yapımlara da göz atma fırsatı buldum. Birçoğunu izlemede geç kaldığımı düşünsem de geç olsun güç olmasın ilkesini benimsemeyi tercih ettim! Hatta bir “Geç olsun güç olmasın” köşesi bile başlatabilirim bunun için. Şimdilik yalnızca bu yıl izlediğim ve 2023 yapımı olmayan filmlerden en beğendiklerimi kısa bir liste olarak sizinle paylaşayım:

    • “The Battle of Algiers” (1966), yön. Gillo Pontecorvo
    • “Autumn Sonata” (1978), yön. Ingmar Bergman
    • “LOTR” Serisi  (2001-2003), yön. Peter Jackson
    • “There Will Be Blood” (2007), yön. Paul Thomas Anderson
    • “Uncut Gems” (2019), yön. Benny Safdie, Josh Safdie
    • “Parasite” (2019), yön. Bong Joon-ho
  • Üniversite 101: Üniversitede ilk hafta rehberi

    Üniversite 101: Üniversitede ilk hafta rehberi

    Yazı noktalamamızla birlikte artık Eylül ayındayız ve önümüzdeki haftalarda da yavaş yavaş tüm kademelerde eğitim-öğretim yılları başlayacak. Hatta birinci, beşinci ve dokuzuncu sınıf öğrenciler için bu hafta uyum haftası başlamış bile. Üniversitelerde de bir başka uyum haftası oluyor oryantasyon programı adı altında. Üniversiteyle ilgili genel başlangıç bilgileri veriliyor yeni giren öğrencilere.

    Hazır Türkiye için de “Back To School” vakti gelmişken ben de üniversitenin ilk haftasıyla ilgili tecrübelerimden yola çıkarak özet bir rehber hazırlayayım dedim. Üniversitenin ilk haftası yapılacaklarla ilgili bu rehber sayesinde olabildiğince hiçbir şeyi kaçırmazsınız!

    1-   Oryantasyon haftası

    Girişte de bahsettiğim gibi üniversitelerin oryantasyon haftaları üniversiteyle ilgili genel bilgiler veriyor. Hangi işler için nereye gitmek gerekir, nerede halledilir veya üniversitenin genel işleyişinin yeni girişli öğrencilere aktarıldığı bu programları göz ardı etmeyin derim. Yeni girdiğiniz ve pek de tanımadığınız üniversitenizle ilgili özellikle başlarken çok işe yarayan bilgiler elde ediyorsunuz.

    2-   Ders seçimleri ve derslere hazırlık

    Üniversiteye başladınız ve artık üniversitenin tıkır tıkır işleyen o akademik takvimine tabisiniz. Akademik takvimi iyi takip etmeniz gerektiğinden bahsetmeme gerek olduğunu sanmıyorum ama tarayıcınızın favorilerine kaydetmekte fayda var. Dönem başlayınca doğal olarak dersler de başlıyor.

    Üniversitelerin ve bölümlerin ders seçim yöntemleri birbirinden farklılık gösterebilir. Bazı üniversiteler ve bölümler daha fazla esneklik tanırken bazıları o kadar tanımayabilir. Eğer derslerinizi kendiniz seçiyorsanız ve ders seçimleriniz için akademik takvimde ders kayıt haftası gibi bir aralık ayrılmışsa, bunu olabildiğince etkili kullanmaya çalışın.

    Bu hafta sizin kendiniz için ideal bir haftalık takvim oluşturmanız ve kendinize uygun dersleri seçmeniz için ayrılıyor. Peki ders kayıtları haftasında nelere dikkat etmek gerekir?

    1. Ders izlencesini/müfredatını (syllabus) kesinlikle iyice kontrol edin ve bunu tüm dersleriniz için yapın. Dersinizin yükümlülükleri, dersin işleniş şekli, haftalık takvimi, okumaları, değerlendirme kriterleri ve notlandırma sisteminin tamamı bu izlencelerde yer alır. Bunları bilmek kıymetli çünkü bir dönem boyunca bu izlencelerde önceden belirtilmiş bilgilere göre ders işleyeceksiniz ve buna göre not alacaksınız. Özellikle sonradan beklentilerinizin karşılanmamasına engel olmak ve pişman olmamak için önemli.
      • Biliyorum, izlence okumak keyifli bir şey değil ve hocaların devamlı okunması gerektiğini vurgulamasına rağmen, çoğu öğrenci izlenceleri okumuyor. Halbuki gerçekten de birçok sorunun cevabı izlencede. Ben de ilk yıllarımda izlencelere pek göz atmıyordum ve önemlerini sonradan fark ettim.
    2. İlk hafta derslere katılın. İlk hafta biraz tanışma, biraz oryantasyon haftası gibi görüldüğü ve kayıtlar devam ettiği için çok yoğun geçmeyebilir veya devamsızlık yoklaması yapılmayabilir. Ancak yine de derslere gitmek, derslerin nasıl işleneceğini ders ortamında görmek, hocayı tanımak o dersin sizin için gerçekten uygun olup olmadığını anlamanız için çok yardımcı olacaktır. Bir nevi test sürüşü gibi olan bu ilk haftayı bu yönde değerlendirmek sizin için faydalı olacaktır.
    3. Derslerin özel gereklilikleri var mı kontrol etmek. Özellikle Güzel Sanatlar gibi fakültelerde bazı derslerin özel materyal gereklilikleri olabilir. Dersi seçmeden önce bunları öğrenmek de isabetli bir seçim yaparken önemli olabilir.
    Amazon’da “Read the syllabus” kupaları satılıyormuş!

    3-   Öğrenci kulüpleri

    Üniversitenin en güzel yanlarından biri kendi ilgi alanlarınızı paylaştığınız insanlarla tanışma fırsatı. Öğrenci kulüpleri tam da bunun için varlar. Üniversitenin ilk haftaları da bu kulüplerin yeniden yapılandığı, yeni öğrencilerle tanıştıkları ve yeni dönemle ilgili yeni planlar yaptıkları dönem olduğu için bu kulüplere katılmak için en iyi zamanlardan biri.

    Özel ilgi duyduğunuz alanlar, hobileriniz varsa bu fırsatı kaçırmayın derim. Hatta daha önce duymadığınız veya deneyimlemediğiniz alanlardan öğrenci kulüplerine de katılıp yeni aktiviteler de deneyimleyebilirsiniz. Örneğin, sualtı fotoğrafçılığıyla ilgili bir öğrenci topluluğu varsa ve daha önce deneyimleme fırsatı bulmadıysanız, belki de aradığınız fırsat budur.

    Daha çok hobiler etrafında şekillenen ve sosyal aktiviteler düzenleyen bu öğrenci kulüplerinin yanı sıra kariyer hedefli öğrenci kulüpleri de var tabii. Bölümünüzle ilgili olan veya olmayan kariyer gelişimi hedefleyen bu öğrenci kulüplerine katılmayı da göz önünde bulundurabilirsiniz.

    4-   Kampüsü tanıma

    Yeni giren öğrenciler için en önemli konulardan biri üniversitenin kampüsünü tanımak. Fakülteler nerede, derslikler ve laboratuvarlar nerede bilmek ders aralarında vaktinizi ayarlamanıza yardımcı olabilir. Tabii üniversite hayatınız yalnızca derslikler ve laboratuvarlarda geçmeyecek, spor yapmak için spor tesislerine, yemek yemek ve tabii arkadaşlarınızla sohbet etmek için kafeler, yemekhaneler, restoranlar, ayrıca diğer sosyal alanların lokasyonlarını bilmek kampüsün imkanlarından tam olarak yararlanabilmek için önemli. Ayrıca işiniz düşebileceği için idari binaların yerlerini bilmekte de fayda var.

    Bilkent Üniversitesi İktisadi İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi

    Şunları da unutmayalım:

    E-posta ve iletişim

    Bu yazıda bahsettiğim her şeyle ilgili bir konu var ki o da üniversitedeki iletişim araçlarını etkin kullanmak. Üniversitenizin e-posta adresini aktif olarak kontrol etmeniz kampüsteki aktiviteler hakkında güncel haberleri almanızı sağlar. Ayrıca, e-posta yazımıyla ilgili herhangi bir yardıma ihtiyacınız veya sorularınız varsa sizi Üniversite 101’in ilk yazısına da alabiliriz.

    Dönem hedefleri

    Ve final olarak, belki ilk döneminizdir belki değildir ama üniversitenin ilk haftası yapılabilecek önemli şeylerden birinin önünüzdeki dönem hedeflerinizin ne olduğunu kararlaştırmak olduğunu da söyleyebiliriz. Bu dönemi daha akademik hedeflerinizi gerçekleştirerek mi veya başka şeyler doğrultusunda mı geçireceğiniz, eğer akademik hedefleriniz gerçekleştirerek geçirecekseniz bu akademik hedeflerin tam olarak ne olduğu ve gerçekleştirmek için neye ihtiyaç duyduğunuzu öncesinde planlamak ders seçimlerinizi ve

  • Üniversite 101: Üniversitede nasıl e-posta yazılır?

    Üniversite 101: Üniversitede nasıl e-posta yazılır?

    Merhaba! Üniversiteye yeni adım atan arkadaşlar için özel olarak hazırladığım “Üniversite 101” (ÜNİ101) yazı serisine hoş geldiniz! Bu rehber niteliğindeki yazılar, üniversite hayatınızı daha keyifli ve başarılı bir şekilde geçirmenize yardımcı olacak püf noktaları içermektedir. Sizi motive edecek ve unutulmaz anılar biriktirmenizi sağlayacak ipuçlarını bulabileceğiniz bu yazı serisi ile üniversite hayatınızın en heyecan dolu zamanlarını yaşayabilirsiniz. Hazır mısınız? Başlayalım!

    Bana “Peki, sen de kimsin?” diyorsanız, yeni bir üniversite mezunu olduğumu söyleyeyim. Bu yıl Bilkent Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nden Felsefe yan dalıyla birlikte mezun oldum ve öğrenci kulüpleri dahil olmak üzere üniversitenin birçok alanının keyfini çıkarttım. Yararlı olabilecek tecrübelerimi bu seride sizlere aktarmaya çalışacağım. Daha detaylı bilgileri Hakkımda sayfasından edinebilirsiniz.


    Bu kısa girişten sonra serideki ilk konumuzla başlayalım: “Üniversitede nasıl e-posta yazılır?”

    Telefonlar ve mesajlaşma uygulamalarının yaygınlaşmasıyla e-postanın kullanım sıklığı azalmış olsa da üniversite ve birçok resmi kurumlarla iletişimin resmi yolu hala e-posta. Ve e-postaların da mektup gibi kendi yazma kuralları var. Hocalarınıza, üniversitenin çeşitli birimlerine, kurumlara ve diğer yerlere göndereceğiniz e-postalarınıza cevap alabilmek ve isteklerinizin kabul edilme ihtimalini arttırmak için doğru şekilde e-posta yazmak önemli. Eminim hepimiz e-posta yazarken hatalar yapmışızdır ancak bu hataları yapmadan da e-posta doğru şekilde e-posta yapmayı öğrenebiliriz! Aslında çok zor da değil, birkaç küçük önemli noktası var ki onlara dikkat edildiğinde işin büyük kısmı halloluyor. Bu birkaç noktayı incelerken adabına ve kurallara uygun, uygun bir dille profesyonel bir e-posta yazınca karşınızdaki kişiyle anlaşma olasılığınızın arttığını da düşünerek kendimizi motive edebiliriz.

    1. E-posta konu başlığı

    E-posta konusu, e-postanızın birkaç kelimelik özeti gibidir. E-postayı niçin yazdığınızı olabildiğince kısa, öz ve anlaşılır bir şekilde ifade etmek gerekir. Belki e-postanızın ne kadar erken veya geç açılıp açılmayacağını bile etkiliyor olabilir. Hatta belki de hiç açılıp açılmayacağını da… Bu yüzden netlik önemli, konunun sadedi neyse onu yazmak iyi olur.

    Örnekler:

    “Ofis randevusu talebi”

    “Ders seçimleriyla ilgili yardım”

    “ÜNİ 101 Sunum Konusu”

    2. Selamlama

    E-postanın girişinde her zaman kısa bir selamlama olur. Bu selamlama, e-postayı gönderdiğiniz kişinin adını ve unvanını biliyorsanız onlardan da oluşabilir, yalın bir “Sayın Hocam” da olabilir veya gönderdiğiniz kişinin adını, unvanını bilmiyorsanız kısa bir “Merhaba” da olabilir. Üniversitede hocanızın adını bileceğinizi düşünerek örneği şöyle verebiliriz:

    “Sayın Profesör Charles Xavier,” (Resmi bir selamlama)

    “Sayın Hocam,” (Orta karar bir selamlama)

    “Merhaba Hocam,” (Daha samimi bir selamlama)

    Uluslararası hocalarla iletişim kurarken ise şu kalıplar kullanılabilir:

    “Dear Professor Xavier,”

    “Dear Professor Charles Xavier”

    “Hello Professor Xavier”

    Uluslararası hocalar kendilerine ilk isimleriyle hitap edilmesini de tercih edebilirler. Kendilerinin belirttiği böyle bir durum varsa siz de o şekilde kullanabilirsiniz.

    3. Ana içerik

    Her yazı gibi e-postayı da üç ana bölüme ayırabiliriz: Giriş, Gelişme, Sonuç.

    E-postanızın girişinde, eğer önceden tanışmıyorsanız veya karşılıklı e-posta göndermediyseniz, kısaca kim olduğunuzu söyleyebilirsiniz. Eğer e-posta adresinizde isminiz net bir şekilde görünmüyorsa kim olduğunuzu en başta açıklamak daha da önemli. Ardından, adettendir, nezaketen e-posta gönderdiğiniz kişiye kısaca hal hatır sorulur. Siz de hocanıza “Umarım her şey yolundadır” diyerek başlayabilirsiniz, bir zararı olacağını sanmam. Ardından sözü gönderdiğiniz e-postayı yazma nedeninize getirirsiniz.

    Gelişme kısmı sizin esas e-posta metninizden oluşur. Burada e-postayı neden yazıyorsanız o konuyu kısa ve net bir şekilde aktarmalısınız. Esas mesajınızı fazla detaylara girmeden, gönderdiğiniz kişinin zaman, enerji ve dikkatinin kısıtlı olabileceğini göz önünde bulundurarak yazmak faydalı olabilir.

    Sonuç bölümündeyse, konuyu toparlayıp eğer bir sorunuz varsa soruyla, teşekkür edecekseniz teşekkürle, bir istekte bulunuyorsanız o soruyla bitirebilirsiniz. Bir nevi e-postanızın özeti olan sonuç kısmının da olabildiğince öz ve net olması önemli.

    Pek tabii her zaman şartlara ve resmiyet seviyesine uygun bir tonda olmak sizi güvenli tarafta tutacaktır.

    4. Kapanış ve imza

    E-postanın en önemli kısımlarından biri imza bölümüdür, e-postayı kimin hangi unvanla yazdığını gösterir. Ve e-posta yazma adabına göre genelde imzanızdan önce de uygun bir kapanış sözcüğü eklenir.

    Örnekler:

    “Saygılarımla,”

    “En iyi dileklerimle,”

    “Şimdiden teşekkürler,”

    “İyi çalışmalar dilerim,”

    “İyi tatiller,”

    İngilizce örnekler:

    “Sincerely,”

    “Best regards,”

    “Kind regards,”

    “Warm regards,”

    “Best wishes,”

    “Regards,”

    “All the best,”

    Yukarıdaki çeşitli örnekleri (hepsinin bunlarla sınırlı olmadığını da hatırlatayım), yine şartlara ve resmiyet seviyesine uygun bir şekilde kullanabilirsiniz. Yahut, kendinize göre uyarlayabilirsiniz.

    İmzaya gelecek olursak, kendinizi karşınızdaki kişiye nasıl tanıtacaksanız direkt o şekilde yazabilirsiniz. Özel bir unvanınız, iletişim bilginiz varsa eklemeniz de hem e-postanızı daha da profesyonel hale getirecek hem de resmi iletişim yollarınızı paylaşmanıza imkan tanıyacaktır.

    Örnek:

    Saygılarımla,

    Tony Stark
    Stark Industries
    CEO

    İnternetteki Canva gibi çeşitli online araçlarla kendinize özel görsel imzalar da tasarlayabilirsiniz.


    Dikkat edilmesi gereken noktalar!

    Netlik, netlik, netlik

    Yazı boyunca sık tekrarlamamdan da anlayacağınız gibi netlik, mesajınızı kısa ve öz yazmanız önemli. Kendinizi bu konuda geliştirmek için e-postanızı gönderdiğiniz kişinin yorgun, meşgul veya dikkatinin dağınık bir anına denk geldiğini hayal ederek yazmayı deneyebilirsiniz.

    E-postanızı göndermeden önce bir kez okumaya çalışın

    İmla ve dilbilgisi hataları e-postanızın bir yandan kötü görünmesine sebep olacağı gibi diğer yandan anlaşılırlığını da olumsuz etkileyecektir. Gönderdiğiniz kişinin kısıtlı dikkatini olması gereken yerden, e-postanızın ana mesajından, hatalara yönlendirebilir.

    Yazım dilinin uygunluğu ve formalite seviyesi

    E-postanızı yazım şekliniz e-postanın resmiyet seviyesine göre tamamen değişiklik gösterebilir. Bu yüzden e-postanızı alıcı, koşullar ve resmilik düzeyine göre düzenlemeyi unutmayın.

    Özel e-posta yazma kuralları

    Bazen bazı hocalarınız sizden kendilerine e-posta yazarken bazı özel kurallara uymanızı isteyebilir. Kendilerine nasıl hitap edeceğiniz ve kendilerini nasıl selamlayacağınız, e-postanızın konu başlığı gibi unsurları bu isteklere göre düzenleyebilirsiniz.

    Aynı şekilde, diğer bazı durumlarda da alıcı kendisine e-posta gönderilirken bazı kurallara uyulması gerektiğini belirtmişse e-postayı bu kuralları kontrol ederek yazmak doğru olur.

    Hafta sonu ve resmi tatillerde e-posta gönderilir mi?

    Doğrusu bu sorunun net bir cevabı bende yok. Belki belli durumlarda hafta sonu ve resmi tatillerde de e-posta gönderilebilir. Ancak, çalışma saatleri dışında profesyonel bir e-posta gönderdiğinizde cevap için çalışma saatlerinin başlamasını ve e-postaları kontrol etmek ve cevaplamak için makul bir süre geçmesini beklemek iyi bir fikir olabilir. Ayrıca, yurt dışına e-posta gönderecekseniz onların saat dilimlerini ve tatil günlerini göz önünde bulundurmak da faydalı olacaktır.


    Örnek bir üniversite e-postası

    E-posta konu başlığı: “Ders seçimleri ve [Ders Adı] müfredatı”

    Sayın Hocam,

    Ben [Bölüm ve Sınıf] öğrencilerinden Peter Parker. Umarım güzel bir yaz geçirmişsinizdir. Gelecek hafta yapacağımız ders seçimleriyle ilgili kafam biraz karışık. Sizin [Ders Adı] dersini açtığınızı gördüm ancak sistemde dersin müfredatına ulaşamadım. Kayıtlar öncesi dersin içeriğiyle ilgili daha fazla bilgi sahibi olabilmek için sizden müfredatı paylaşmanızı isteyebilir miyim?

    Saygılarımla,
    Peter

    Kısa, öz ve ne anlattığı ile ne istediği gayet anlaşılır olan bir e-posta. Duruma göre birçok farklı versiyonu da oluşturulabilir.


    Uzun lafın kısası

    Bu işin özü, e-postayı duruma ve resmiyet seviyesine uygun bir tonda, profesyonel şekilde yazmak; mesajı kısa ve öz tutmak; belli e-posta kurallarına uymak. Bunları göz önünde bulundurarak e-posta yazdığınızda her zaman cevap alacağınızı garanti edemesem de cevap alma ve bir isteğiniz varsa kabul edilme şansınızı olabildiğinice arttırdığınızı söyleyebiliriz.

    Bu yazıya sığdıramadığım, gözümden kaçan yerler için her zaman sorularınızı yorumlardan veya İletişim sayfasından gönderebilirsiniz. Ayrıca konu fikirlerinizi de göndermenizden memnuniyet duyarım. Hepinize mutlu bir üniversite hayatı dilerim. Sonraki ÜNİ101 yazısında görüşmek üzere.

  • Air (2023)

    Air (2023)

    Yönetmen: Ben Affleck | Oyuncular: Matt Damon, Ben Affleck, Viola Davis, Jason Bateman, Chris Tucker, Chris Messina, Marlon Wayans

    Ben Affleck ve Matt Damon yeniden bir işbirliğiyle karışımızda. Nike ve efsanevi basketbol yıldızı Michael Jordan işbirliğinde ortaya çıkan Air Jordan ayakkabı serisinin ortaya çıkış hikayesini bize anlatan, Hollywood yıldızlarını bir arayan getiren bir Amazon filmi Air. Matt Damon’ın Ford v Ferrari‘nin ardından dahil olduğu bir başka başarı öyküsü. Öte yandan, genele bakıldığında bir marka ve ticari ürün grubu Nike ve Air Jordan için devasa bir reklam. Bir tarafta kariyeri pek de iyi gitmeyen bir “basketbol gurusu” (Matt Damon), başka bir tarafta boşanmış ve işine ihtiyacı olan bir baba (Jason Bateman) ve de bu kişilerin çalıştığı finansal olarak başarısız, pazar payını rakipleri Adidas ve Converse’e kaptırmış ve hatta kapatılma riskiyle karşı karşıya olan Nike’nin basketbol departmanı kaybedenler kulübü edasıyla filmin temelini oluşturuyor. Bu başarısızlık sarmalının ortasında bir fırsat olarak doğan çaylak Michael Jordan ile sektörde görülmemiş bir anlaşmayla kendisine özel bir ayakkabı serisi üretme sözleşmesinin nasıl imzalandığı işleniyor filmde.

    Türüne çokça rastlanan Air doğal olarak diğer başarı öykülerinden farklı yanları olduğunu göstermeye çalışıyor. Bunların başında tabii ki NBA efsanesi Michael Jordan için üretilmiş ve 1984’ten beri basketbol ayakkabısı ve hatta genel olarak ayakkabı endüstrisinde muazzam bir finansal başarı yakalamış, hala günlük hayatta sıkça karşımıza çıkan ve kendi başına markalaşmış Air Jordan serisini işlemesi geliyor ancak bu tek başına yeterli olmayabileceğinden iki ek unsur daha sunuyor film karşımıza. Birincisi, Nike’nin basketbol departmanının bahsi geçen yıllarda oldukça kötü bir mali performansa sahip olması ve bu nedenle yakın zamanda halka arz edilen şirket tarafından kapatılma riskiyle mücadele etmesi, çalışanlarının da işlerinden olma tehlikesi yaşamaları. İkincisiyse, bugün çok başarılı bir işbirliği olmasına rağmen anlaşmadan önce Nike ile herhangi bir işbirliği yapmaya son derece karşı olan Michael Jordan’ın bu rijit tutumunun anlaşmayı olanaksız kılması. Muhtemelen daha giriftli ve farklı olması sebebiyle Ben Affleck de ikinci sebebe daha fazla eğilmiş ve filmin doruk noktasını Nike’nin rakipleri Adidas ve Converse karşısında Michael Jordan ile anlaşmayı kapatıp kapatamaması, onu ikna edip edememesi üzerine inşa etmiş. Jordan ile anlaşma yapmanın zorluğuna ek olarak filmin ikinci kozuysa bu anlaşmanın endüstride kuralları değiştiren türden bir anlaşma olması. Bu koz da pazar payı anlamında rakiplerinin çok gerisinde olan Nike’nin bu kuralları alt üst eden anlaşma sayesinde yükselmesi anlatısıyla süslenmiş.

    Phil Knight rolünde Ben Affleck | Air (2023)

    Esasında oldukça ticari bir film olarak karşımıza çıkan Air, kaybeden bir şirket ve iş insanlarının tarihin en büyük yıldızlarından ve hatta kültür ikonlarından biri haline gelecek Michael Jordan ile imkansız bir anlaşmayı yapabilmeleri öyküsüyle aslında bu ticari başarıda izlenecek bir şeyler olduğunu ispat etmeye çalışıyor. Bununla birlikte, Amazon filmi daha ziyade futbolun popüler olduğu ülkemize nazaran basketbolun çok daha geniş kitlelerce takip edildiği ve oynandığı ABD’de belki kendine daha anlamlı bir konum bulabilir. Ancak yine de dünyada geniş bir etkiye sahip olan Michael Jordan takipçileri ve Air Jordan serisini beğenenler, tarihini merak edenler ve markaya ilgi duyanlar için ilgi çekici bir film olabilir. Genele baktığımızda neredeyse iki saati dolduran süreye sahip Air, yıldızlardan oluşan kadrosu ve Michael Jordan’ı anlaşma için ikna etmenin de dahil olduğu başarı öyküsüyle sıkıcı olmayan bir ekran deneyimi sunuyor.

    Rating: 2.5 out of 5.

    2.5/5


    Kişisel Letterboxd hesabım

    Filmin web sayfaları:
    Air (2023) – IMDb
    Air (2023) – Letterboxd
    Air (2023) – Wikipedia

  • Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem (2023)

    Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem (2023)

    Jeff Rowe, Kyler Spears (yönetmenler) | Micah Abbey, Shamon Brown Jr., Nicolas Cantu, Brady Noon, Ayo Edebiri, Maya Rudolph, John Cena, Seth Rogen, Rose Byrne, Natasia Demetriou, Giancarlo Esposito, Jackie Chan, Ice Cube, Paul Rudd (seslendirmen oyuncular)

    Bu blogdaki ilk animasyon incelemesini bu filmle yaptığım için şanslıyım çünkü iki vizyon haftası önce, 4 Ağustos’ta, vizyona giren Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem sinemada izlemesi oldukça keyifli bir film. 2021 yapımı The Mitchells vs. the Machines ile tanınan yönetmen Jeff Rowe’un Kyler Spears’ın eşyönetmenliğiyle ortaya çıkarttığı animasyon filmi, “Barbenheimer,” Spider-Man: Across the Spider-Verse veya Mission Impossible‘ın son filmiyle hayli hareketli geçen bu yazın kesinlikle en eğlenceli filmlerinden biri. Rowe’un Seth Rogen, Evan Goldberg, Dan Hernandez, ve Benji Samit ile birlikte kaleme aldığı filmin senaryosu ise akıcı mizahı ve hızlı tempo ile kendini gösteriyor. Animasyonları ve görselliğiyle dikkat çeken yapımın Ninja Kaplumbağalar’ın yedinci sinema uyarlaması olma özelliğini taşıdığını da belirtelim.

    Doğrusu uzun zamandır bu franchise’ın herhangi bir içeriğine maruz kalmamış ve bundan önceki live-action çekilen iki filmi de izlememiştim. Yanlış hatırlamıyorsam çizgi dizileri dışında izlediğim tek uzun metrajlı filmi 2007 yapımı TMNT filmi ve onun da nasıl olduğunu pek hatırlamıyorum. Hatta o kadar uzak kalmışım ki Ninja Kaplumbağalar hikaye örgüsünün bazı unsurlarını da bu filmi izlerken yeniden hatırladım.

    Bir buçuk saatin biraz üzerindeki süresiyle temposu hızlı, dolu dolu ve bir o kadar da komik filmin seslendirme kadrosu da hayli zengin. Önceki filmlerinin pek fazla beğeni görmediğini Rotten Tomatoes, Metacritic ve IMDb’den anladığımız 7’nci Ninja Kaplumbağalar filmi seriyi yeniden başlatmak için doğru bir tercih olmuş. Bu sefer bilgisayar animasyonlu çekilen film muhtemelen Ninja Kaplumbağalar’ın en iyi sinema filmi.

    Mutant canlılar oluşturmaya çalışan bir araştırmacının araştırma materyallerinin başarısız bir operasyon sonucu dış dünyaya sızmasıyla birlikte dünyaya gelen dört kaplumbağa kardeş (Leonardo, Michelangelo, Donatello, Rafael) ve onlara ebeveynlik yapan bir sıçanın insanlar tarafından yönetilen dünya tarafından dışlanmasıyla kanalizasyonda kendilerine bir hayat kurması ve ergenliğe girerek dış dünyaya daha fazla ilgi duymaya başlayan bu dört kaplumbağa kardeşin dış dünyayla temasa geçme macerasını temel alıyor filmin konusu. Hayatları boyunca dış dünyadan ve insanlardan korunması ve kaçınması öğretilen bu kardeşler insanların sosyal dünyasına ilgi duymadan edemiyor. Kendi yaşlarındaki insanların lisede sosyal bir ortamda eğitim alması, konserler ve diğer etkinlikler, arkadaşlıklar, maceralar ve daha birçok şey hayallerini süslüyor. Yaşlarının getirdiği enerjiyle birlikte de, babaları olarak gördükleri Splinter‘ın insanların asla kendilerini kabul etmeyeceğine dair tecrübelere dayanan uyarılarına rağmen, düğüm bir yerde çözülüyor tabii. Bir üyesi olduğu insanların dünyasından dışlanmış gibi görünen bir insanla, April O’Neal ile, tanışmalarının ardından suç sorunuyla baş eden şehirlerinde kahraman rolüne bürünerek insanlar tarafından kabul edilebileceklerine inanıyorlar. Şehirdeki suç sorununun sebebinin kendileri gibi mutant olan ancak insanlardan uzaklaşmak için gizlice kanalizasyona çekilere gizli bir hayat sürdürmektense mutant popülasyonunu artırarak dünyayı ele geçirme ve insanları kendilerine tabi hale getirme planındaki bir çete olduğuyla yüzleşmeleri bir dönüm noktası oluyor bu dört kardeş için. Sonuç olarak, Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem, dram ve mizahı bir araya getiren bir yapım olarak karşımızda duruyor.

    Filmin en güzel yanlarından biri ergenlik ruh halini, dünyayla ilgili merakı ve bitmek bilmez enerjiyi oldukça doğal yansıtması. Yapım ekibi bu genç dört Yaşlarının da etkisiyle heyecanlı, tutkulu ve meraklı dört kardeşin de karakterleri özgün ve gerçekçi bir şekilde yazılmış ve görsel olarak da yansıtılmış. Spider-Verse serisini epey andıran göz alıcı animasyonlarıyla oldukça doyurucu bir görsel deneyim sunmasının da bunda katkısı olduğunu söylemek mümkün. 3D teknolojisinin rahatsız edici olmadığı, en azından benim izlediğim sinemada, hatta keyif verici olduğu bir örneği olduğunu da eklemeliyim. Yukarıda da bahsettiğimiz gibi dramatik motiflere de de sahip animasyon filminin mizahı da, dram unsurlarıyla birlikte, gayet yerinde. Şakalar akıcı bir şekilde çalışıyor ve filmin anlatısına da uyumlu bir şekilde katkıda bulunuyor. Seslendirme tarafında da bulunan Seth Rogen’ın yapımcılığının ve yazarlığının bir sonucu olabilir. Filmi orijinal seslendirmeleriyle izleyememiş olsam da -animasyonda dublajın çok günahı olmaz diyorum- okuduğum değerlendirmelerde orijinal seslendirmelerin de beğenildiğini gördüm. Tabii Ninja Kaplumbağalar adı üzerinde bir aksiyon filmi de nihayetinde ve o noktada da yine kendine has görsel stiliyle oldukça keyifli bir deneyim sunduğu söylenebilir.

    Bu yazın bana kalırsa “underdog” kontenjanından katılan (Türkiye ve ABD’de ilk haftasonunda gişede Barbenheimer ve Meg 2’nin gerisinde kalmış) filmi Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem, yediden yetmişe herkese keyifli vakit geçirmeyi vaat eden, dünyaca ünlü franchise’ı yeniden başlatan eğlenceli bir animasyon filmi. Bu aralar sinemada hangi filmi izlesem diye düşünüyorsanız kesinlikle göz önünde bulundurabilirsiniz. Oscar veya diğer ödüllere talip olur mu şimdiden tahmin etmek zor, muhtemel rakiplerine göz atma fırsatım da olmadı ama şunu söyleyebiliriz: Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem dram ve mizahı dengeli bir şekilde birleştiren, doğal karakterleriyle birlikte akıcı ve oldukça keyifli bir film.

    Rating: 3.5 out of 5.

    3.5/5

    Kişisel Letterboxd hesabım

    Filmin web sayfaları:
    Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem (2023) – IMDb
    Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem (2023) – Letterboxd
    Teenage Mutant Ninja Turtles: Mutant Mayhem (2023) – Wikipedia

  • Christopher Nolan’ın Oppenheimer’ı Damien Chazelle’in First Man’inin yapamadığını yapabilecek mi?

    Christopher Nolan’ın Oppenheimer’ı Damien Chazelle’in First Man’inin yapamadığını yapabilecek mi?

    Robert J. Oppenheimer, Bhagavad Gita‘dan alıntıladığı sözle, “dünyaların yok edicisi”, birçok kişiye göre atom bombasının babası. Filmde Lewis Strauss‘un ağzından duyduğumuza göre tarihte yaşamış en önemli insan. Tenet ile sinema çevrelerinin ve izleyicisinin tevecühhünü pek karşılayamamış gibi duran Britanyalı yönetmen Christopher Nolan, Tenet‘ta birlikte çalıştığı Robert Pattinson’ın kendisine 1950 sonrası yaptığı tüm konuşmalarının olduğu bir kitabı hediye etmesiyle birlikte Oppenheimer’ın hayatını ve atom bombasının icat edilişini ele alan bir film yapmaya karar vermiş. Oppenheimer son birkaç aydır Greta Gerwig’in Barbie‘si ile birlikte çakışan vizyon tarihi ve filmlerin bağlamlarından ortaya çıkartılan tezat sonucu kol kola yürüyen tanıtımıyla 2023’ün en öne çıkan iki filminden biri oldu. Ve belki de Nolan’ın Akademi’yle barışmayan yıldızını bu sefer barıştıracak film de olabilir. Amerikan ve dünya tarihinin çok önemli bir figürü; psikolojik, bireysel ve politik bir mücadele; dramatik bir hikaye; yıldızlarla dolu bir kadroyla başarılı performans ve diğer özellikleriyle Nolan doğru formülü bulmuş olabilir mi? Acaba o yıl bu yıl mı?

    Oppenheimer‘ı geçtiğimiz hafta içi (Nolan’ın yönlendirmesiyle muazzam ilgi gören IMAX’te) izledikten sonra film hakkında düşünürken ister istemez aklıma Damien Chazelle’in 2018 yapımı First Man‘i geldi. Aya ilk ayak basan insan, Neil Armstrong’un hikayesini anlatan First Man‘de yine Amerikan tarihinin en önemli figürlerinden birinin zorlu bir bilimsel başarı hikayesi (ve yine bir fizik vakası), Sovyetlerle rekabet, o kahramanın fedakarlıkları ile yaşadığı bireysel ve psikolojik mücadelesinden oluşan bir anlatı vardı. Önemli bir fark ise, ve belki de bir başka benzerlik kaynağıysa, biri Soğuk Savaş öncesi, diğeri Soğuk Savaş sonrası süreçte geçmesi. Kısacası, iki film de içerdikleri temalar yönünden büyük benzerlik taşıyor ve doğal olarak birbirini hatırlatıyor. Tabii bu benzerliklerle birlikte akla bir soru daha geliyor: Acaba kaderleri de benzer olur mu?

    Film: First Man | Yönetmen: Damien Chazelle (2018)

    First Man, ABD için büyük bir ulusal kahramanlık ve atılım hikayesini bireysel bir pencereden, Neil Armstrong’un, ailesinin ve diğer astronot ve ailelerinin mücadelesi ve fedakarlıkları üzerinden anlatmayı tercih etmişti. Neil Armstrong’un oğlu olarak büyümenin nasıl olduğu sorulduğunda oğlu Mark Armstrong’un “Cevap bu filmde.” diye First Man‘i işaret ettiğini göz önünde bulundurunca bireysel hikaye anlatısının başarılı bir şekilde icra edildiği de anlaşılıyor. Fakat First Man aynı yıl bazıları tarafından sevilse de tepki de çekmişti. Ay’a ayak basan ilk insan Neil Armstrong’un ABD’ye yaşattığı en unutulmaz anlardan olan Ay’a Amerikan bayrağı asılmasına dair bir sahne içermiyordu. Keza Neil Armstrong ile birlikte Ay’a giden, hala hayatta olan ve filmde nispeten olumsuz ve ekibi tarafından pek sevilmeyen biri olarak tasvir edilen, diğer astronot Buzz Aldrin tarafından “un-american” olarak tanımlanmış ve buna benzer başka tepkiler toplamıştı. Hatta konu “First Man’s American flag controversy” (First Man Amerikan bayrağı ihtilafı) adını alacak kadar büyümüş. Daha sonra konuyla ilgili açıklamalar ve farklı değerlendirmeler gelmiş olsa da filmin bu şekilde anılmış ve değerlendirilmiş olması kampanyasının bir parçası oldu. Buna ek olarak film farklı açılardan da eleştirilmişti. Dolayısıyla First Man‘in bu tartışmalarla birlikte çalkantılı bir ödül kampanyası dönemi geçirdiğini söylemek pek yanlış olmaz. Nihayetinde ne oldu? Film, Oscar ödülüyle yalnızca Görsel Efekt kategorisinde buluşabildi. Ne Neil Armstrong’u canlandıran Ryan Gosling’e ne yönetmen Damien Chazelle’e veya filmin geri kalan ekibine başka bir Oscar verildi. Hatta teknik ve tasarım dalları hariç başka bir kategoride aday da olmamıştı.

    Peki, konuyu ulusal bir kahramanlık hikayesinden ziyade bireysel bir psikolojik mücadele ve başarı hikayesi olarak ele alan Oppenheimer benzer bir sonuçla karşılaşabilir mi? Bu soruya net bir cevap vermek mümkün olmasa da Nolan’ın Oppenheimer‘ı Chazelle’in First Man‘inden daha az bireysel bir hisse sahip denilebilir. Anlatının bir parçasını da ABD Kongresi önünde kabine adaylığı için ifade veren Lewis Strauss ve söyledikleri oluşturuyor. Proje ekibinin ve yönetiminin de çok daha kalabalık olması ister istemez, film ne kadar bireysel bir perspektif sunmayı amaçlasa da, filmi biraz bireysel bir mesele olmanın ötesine geçiriyor. Buna ek olarak, Robert J. Oppenheimer’ın ve çevresinin ABD’de o dönem şiddetle karşı çıkılan komünizm ve komünist partiyle ilişkili olan siyasi geçmişi üzerinden yargılanması ve devamlı olarak sorun yaşaması da filme politik ve toplumsal bir boyut kazandırmış. Dolayısıyla Oppenheimer ne kadar psikolojik ve bireysel bir anlatıya sahip olsa da First Man‘in olduğu kadar tek bir birey odaklı değil.

    Tabii burada bu durumun da, ABD’de komünizme hala çok sempatiyle yaklaşılmıyor olması nedeniyle, ters tepecek bir durum oluşturup oluşturmayacağı sorusu doğabilir. Bu da ABD’nin geçmişiyle ne kadar barışık olup olmadığı veya yüzleşmeye ne kadar yanaşıp yanaşmadığıyla ilgili bir soru gibi duruyor ki cevabı adayların açıklanacağı gün (23 Ocak 2024) verilmiş olacak.

    Bu arada Christopher Nolan ve ekibi ödül sezonu ve Oscar için kampanyaya çoktan başlamış gibi. Uzunca süre filmin IMAX’te izlenmesi gerektiğiyle ilgili kampanya, belki örtülü bir şekilde isteyerek belki istemeyerek, filmin teknik yönlerinin vurgulanmasına neden oldu. Nolan’ın başrol nedeniyle kendiliğinden öne çıkan Cillian Murphy yerine anlatının diğer parçasını oluşturan Robert Downey Jr. ile daha fazla röportajlar veriyor olması da RDJ için de oyunculuk adaylıkları istediklerinin ve bunun için çalıştıklarının bir göstergesi olabilir. Genele bakıldığında ihtimaller pek düşük de değil, iyi bir stratejiyle Nolan için şeytanın bacağını kıracak film Oppenheimer olabilir.

  • 95. Oscar Ödülleri oy pusulam: Akademi üyesi olsam kime oy verirdim?

    95. Oscar Ödülleri oy pusulam: Akademi üyesi olsam kime oy verirdim?

    Büyük günü geldi çattı ve bu gece sabaha karşı saat 03.00’te başlayacak törenle birlikte meşhur Akademi Ödülleri 95. defa sahiplerini bulacak. Nihayet tekrar sunuculu olacak törenle ilgili haberleri, nereden izlenebileceğini pek çok yerden takip etmek mümkün. Yine aynı şekilde, törene yaklaşırken tüm Oscar guruları ödüllerle ilgili ince elenip sık dokunmuş tahminlerini paylaşıyorlar. Benim de kendi tahminlerim var elbette ve onları eleştirmen ve sinemaseverlerin tahminlerini yarıştırdığı Gold Derby’de paylaşıyorum. Kazananlar için tahminlerim şu bağlantıda güncel olarak duruyor. Bir buçuk ay önce açıklanan adaylık tahminlerindeyse tam 9900 tahmin arasında 12. olduğumu da buraya iliştirerek birazcık kendi reklamımı da yapayım.

    Tahminlerim zaten orada olduğundan onlar üzerine pek de fazla konuşmak istemiyorum. Daha ziyade eğer ben de bir Akademi üyesi olsaydım ve geçtiğimiz haftalarda ben de 95. Akademi Ödülleri’nde oy kullanıyor olsaydım nasıl bir oy pusulam olurdu, kime oy verirdim bunu paylaşmak isterim. Kısaca da tercihlerimi açıklayacağım. Bazı filmleri henüz izleyemediğim için değerlendirmelerime katamadım. Aynı şekilde Uyarlama Senaryo kategorisinin de bu yıl öne çıkan iki filmi Women Talking ile Living’i izleyemediğim için onu da dahil etmedim. Bunları hariç tutarsak, buyrunuz oy pusulama…

    EN İYİ FİLM

    1. Everything Everywhere All At Once
    2. The Banshees of Inisherin
    3. The Fabelmans
    4. Top Gun: Maverick
    5. TÁR
    6. Elvis
    7. All Quiet on the Western Front
    8. Avatar: The Way of Water

    Toplam 10 adayın bulunduğu ve benim de yukarıda yaptığım gibi tercihli sıralama sistemiyle oy kullanılan, yani en çok beğendiğinden en az beğendiğine doğru bir sıralama yapılarak oy kullanılan En İyi Film kategorisi için kesinlikle bu yılın ödül için de açık ara favorisi EEAAO’ya oy verirdim fakat arkasındaki diğer iki filmi de epey sevdiğimi belirteyim. Sonrasındaysa Steven Spielberg’ün Top Gun övgüsünden etkilendiğim için, ne kadar saygı duysam da pek de ısınamadığım, TÁR’ın önüne koydum. Listenin gerisi malum. Women Talking ve Babylon’u henüz izleyemediğim için pusulama ekleyemediğimi not düşeyim.

    YÖNETMEN

    • Daniel’lar (Daniel Kwan ve Daniel Scheinert) | “Everything Everywhere All At Once”
    • Martin McDonagh | “The Banshees of Inisherin”
    • Steven Spielberg | “The Fabelmans”
    • Todd Field | “TÁR”
    • Ruben Ostlund | “Triangle of Sadness”

    Sinemaya kelimenin tam anlamıyla ihtiyaç duyduğu yeni soluğu getiren EEAAO’a oy vermezlik edemiyorum. Sebebi açık ve net. Üzerinden aylar geçse de EEAAO’ın bana yaşattığı deneyimi unutamıyorum. Daniel’lar bu ödülü kesinlikle hak ediyor. Bununla birlikte Steven Spielberg’ün, artık klişeleşmiş tabirle, en kişisel filminde çıkardığı başarılı işle birlikte Todd Field’ın biraz gözlerden uzak kalan TÁR’ına da dikkat çekmek isterim.

    KADIN OYUNCU

    • Michelle Yeoh | “Everything Everywhere All At Once
    • Cate Blanchett | “TÁR”
    • Ana de Armas | “Blonde”
    • Andrea Riseborough | “To Leslie”
    • Michelle Williams | “The Fabelmans”

    To Leslie ve Blonde’u henüz izleyemediğim için Andrea Riseborough ve Ana de Armas’ı dışarıda bırakarak bu karar vardım. Ancak duyduklarım kadarıyla iki oyuncu da ne Cate Blanchett ne de Michelle Yeoh seviyesine çıkmamış bu sene. Blanchett da Yeoh da inanılmaz bir oyunculuk sergilemişler bu yıl. İki oyuncu da her türlü ödülü hak etse de bu kategoriyi kazanacak ilk Asyalı kadın oyuncu olacak olması ve Blanchett’ın halihazırda bir Oscarının da olması sebepleriyle Yeoh’yu tercih ediyorum. Nitekim Blanchett da geçtiğimiz haftalarda artık kendisinin ödül kazanmak istemediğini ifade etmiş.

    ERKEK OYUNCU

    • Colin Farrell | “The Banshees of Inisherin
    • Austin Butler | “Elvis”
    • Brendan Fraser | “The Whale”
    • Paul Mescal | “Aftersun”
    • Bill Nighy | “Living”

    Artık vakti geldi. Kariyerinin bu noktasında Farrell’ın, harikulade performansıyla da, artık Oscarlanması gerek. In Bruges ile kariyerini kalkışa geçiren Martin McDonagh ve rol arkadaşı Brendan Gleeson ile 14 yıl aradan sonra yeniden bir araya geliyor olması da bu anlatıyı daha da anlamlı kılıyor. İzlerken Colin Farrell’ı izlediğinizi unuttuğunuz bir performans.

    YARDIMCI KADIN OYUNCU

    • Stephanie Hsu | “Everything Everywhere All At Once
    • Angela Bassett | “Black Panther: Wakanda Forever”
    • Hong Chau | “The Whale”
    • Kerry Condon | “The Banshees of Inisherin”
    • Jamie Lee Curtis | “Everything Everywhere All at Once”

    Dönüp dolaşıp hep EEAAO’ya geliyorum. Hsu’nun filmi taşıyan, dokunaklı performansı, bu genç yaşında ödülle tanışacak olmasının onun kariyerini taşıyacağı yer… Her bakımdan Hsu’nun ödülü kazanmasını çok isterim.

    YARDIMCI ERKEK OYUNCU

    • Ke Huy Quan | “Everything Everywhere All At Once
    • Brendan Gleeson | “The Banshees of Inisherin”
    • Brian Tyree Henry | “Causeway”
    • Judd Hirsch | “The Fabelmans”
    • Barry Keoghan | “The Banshees of Inisherin”

    Bana göre EEAAO’nun başarısının arkasında en önemli etmenlerden biri Ke Huy Quan ve inanılmaz performansı. Tam olarak olması gerektiği gibi çok ince ayarlanmış bir performansı var ve filmin katmanlı hikaye anlatımının çözümüne de çok uyumlu bir şekilde hizmet ediyor.

    ÖZGÜN SENARYO

    • The Banshees of Inisherin” | Martin McDonagh
    • “Everything Everywhere All at Once”
    • “The Fabelmans”
    • “TÁR”
    • “Triangle of Sadness”

    Bu kadar basit ve tutumlu bir hikayeyi böylesi hüzünlü ve sürükleyici bir noktaya getirebilen Martin McDonagh’yı ayakta alkışlıyor, En İyi Film kategorisinde ilk sıraya koymuş olmamanın verdiği vicdan azabından burada kendisine oy vererek kurtuluyorum.

    SİNEMATOGRAFİ

    • TÁR
    • All Quiet on the Western Front
    • Bardo, False Chronicle of a Handful of Truths
    • Elvis
    • Empire of Light

    Geçtiğimiz haftalarda Twitter’da maruz kaldığım filme ait karelerin de etkisiyle sinematografisinin hikaye anlatımıyla nasıl bütüncül bir ilişkisi olduğunu da hatırlayarak TÁR’ı burada ödüllendirmek istedim.

    KURGU

    • Everything Everywhere All At Once
    • The Banshees of Inisherin
    • Elvis
    • TÁR
    • Top Gun: Maverick

    EEAAO, bugün bulunduğu yerdeyse bunun başlıca sebeplerinden biri de baş döndürücü kurgusu. Keşke Elvis de kendine EEAAO’dan pay çıkarsaymış. Aslında son derece kısıtlı teknik bilgimle Elvis’te de benzer bir tarz uygulanmaya çalışılmış olduğunu düşünüyorum. Ancak, eğer haklıysam, aynı metod birinde filmi fragmana çevirirken, diğerini bu yılın açık ara favorisi kılmış.

    MÜZİK

    • The Banshees of Inisherin
    • All Quiet on the Western Front
    • Babylon
    • Everything Everywhere All at Once
    • The Fabelmans

    Çok gündeme gelmedi ancak filmi izledikten sonra, filmin kendisi gibi, uzun süre aklımdan çıkmayan bir müziği var The Banshees of Inisherin’in. Tekrar tekrar da açıp dinlediğim bu müzik olmasa filmin o diken üstündeki hayli trajikomik hikayesi seyircisine asla bu denli aksettirilemezdi.

    ULUSLARARASI FİLM

    • “The Quiet Girl” | İrlanda
    • “All Quiet on the Western Front” | Almanya
    • “Argentina, 1985” | Arjantin
    • “Close” | Belçika
    • “EO” | Polonya

    Aslında ödülü kesinlikle Decision To Leave’in hak ettiğini düşündüğüm bu kategoride, Akademi’nin düştüğü büyük hata nedeniyle, Decision To Leave’in seçenekler arasında olmaması sonucu tercihimi The Quiet Girl’den kullanıyorum. EO ve Close’u izleyemedim henüz ancak onların eleştirilerine de baktığımda pek bir haksızlık yapmadığımı düşünüyorum. Kendi açımdan baktığımda bu kategori için zayıf bir yıl gibi durduğunu söyleyebilirim.

    ANİMASYON

    • Guillermo del Toro’s Pinocchio
    • Marcel the Shell With Shoes On
    • Puss in Boots: The Last Wish
    • The Sea Beast
    • Turning Red

    Geçmiş yıllara göre çok güçlü adayları olmayan bu kategoride benim oyum, 10 yılı aşkın sarf edilen emeğe binaen Del Toro’nun Pinocchio’suna gidiyor.

    BELGESEL

    • Navalny
    • All That Breathes
    • All the Beauty and the Bloodshed
    • Fire of Love
    • A House Made of Splinters

    Rus muhalif Alexei Navalny’nin perde arkasındaki hikayesini anlatan Navalny, gerçek kesitleri güzel bir şekilde birleştirerek, fazla da hırslı iddialarda bulunmadan, beklentimin bir hayli ilerisinde çıkmıştı.